GCC-Türkiye Ekonomi Forumu 2023
![](https://haberkilimli.com.tr/wp-content/uploads/2023/11/gcc-turkiye-ekonomi-forumu-2023-DP42OKya.webp)
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye’nin ihracatında Müslüman ülkelerin payının yüzde 26’ya çıktığını belirterek, “Bu rakam 2002’de sadece yüzde 11’di. Hedefimiz 5 yıl sonra bu rakamı yüzde 35’e çıkarmak.” söz konusu.
Uluslararası İşbirliği Platformu ve Körfez Araştırma Merkezi tarafından düzenlenen “Körfez Arap Ülkeleri İşbirliği Konseyi (KİK)-Türkiye Ekonomik Forumu 2023” İstanbul’da gerçekleştirildi.
İsrail’in Filistin’e yönelik son saldırılarına değinen Ticaret Bakanı Bolat, forumda şunları söyledi: “Hayatını kaybeden Filistinlilere Allah’tan rahmet, yaralılara acil şifalar diliyorum. Ülkemiz, Filistin halkının haklı yolunda yanında olmaya devam edecektir.” Bugüne kadar olduğu gibi bu davayı da sürdürmek ve Filistin’e her şekilde destek olmaktır.” “Sahada tam destek vermeye devam edeceğiz.” dedi.
Bolat, Kovid-19 salgınının, Rusya-Ukrayna Savaşı’nın ve 6 Şubat depreminin Türkiye ekonomisi ve ticaretini olumsuz etkilediğinin altını çizerek, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde ekonomimiz büyümeye devam ediyor ve son rakamlar Türkiye ekonomisinin gücünün ve Türkiye ekonomisine duyulan güvenin en açık göstergesidir. Türkiye ekonomisi 2022’de yüzde 5,5 büyüdü. Bu yıl yüzde 4 ve üzerinde büyüme ihtimali var. Milli gelirimiz bu yıl sonunda 1 trilyon doları aşacak. Türkiye bu büyüme oranlarıyla OECD (Ekonomik İşbirliği Teşkilatı) arasında ilk üçte yer alıyor. Cumhuriyetimizin 100’üncü yılında ekonomimiz son 12 çeyrektir kesintisiz büyümesini sürdürerek 2023 yılının ilk çeyreğinde yüzde 3,9’a, 2023 yılının ikinci çeyreğinde ise yüzde 3,9’a ulaştı. çeyrekte yüzde 3,8 arttı.
Türkiye’nin gayri safi milli hasılası 906 milyar dolar ile son 8 yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Ayrıca 2002 yılında 36,1 milyar dolar olan ihracatımız 7 kattan fazla artarak 2022 yılında 254,2 milyar dolara ulaştı. Bu rakam Cumhuriyet tarihinin en yüksek ihracat rakamıdır. Bu yıl ilk 10 ay itibarıyla 210 milyar doları aştık. 255-260 milyar dolar mal ihracatı, 100 milyar doların üzerinde hizmet ihracatı gerçekleştireceğiz. “Bu sayede ülkemize yaklaşık 355-360 milyar dolar döviz geliri sağlayacağız.”
“Türkiye büyümeye, istihdam yaratmaya, mal ve hizmet ihraç etmeye devam ediyor”
Dünya ticaretinde son dönemde yaşanan daralmaya rağmen Türkiye’nin ihracatında son aylarda kırılan rekorların ekonomi açısından umut verici olduğunu vurgulayan Bolat, “2023 Ocak-Ekim döneminde ihracatımız geçen yılın aynı dönemine göre arttı. Deprem felaketine ve dünya ekonomisindeki zayıflamaya rağmen 210,1 milyara ulaştı.” “Bu ekonomik büyümenin temelinde üretimi, yatırımı ve ihracatı teşvik eden başarılı politikalar yatıyor.” dedi.
Ticaret Bakanı Bolat, bu dönemde finans sektörünün ve ekonomik kurumların güçlendirildiğini, özel sektörün desteklendiğini ve yatırım girişlerini teşvik edecek yasal düzenlemelerin hayata geçirildiğini belirterek, şöyle devam etti:
“Ekonomimizdeki bu olumlu gelişmelerin de etkisiyle pazarlarımızı açık tutmak, şirketlerimizi desteklemek ve daha uygun bir iş ve yatırım ortamı için çalışmak ana odağımızdır. Türkiye büyümeye, istihdam yaratmaya, mal ve hizmet ihraç etmeye devam ediyor. Ticaret diplomasimizi güçlendirerek ülkemizi yatırımlar için cazibe merkezi haline getireceğiz.” “İhracatımızın çeşitliliğini ve hacmini artırma hedefimiz doğrultusunda çalışmalarımıza hız kesmeden devam edeceğiz.”
Bolat, Türkiye’nin en önemli ticaret ortaklarından biri olan Körfez Bölgesi’nin küresel ekonomi açısından büyük potansiyelinin farkında olduğunu ve bölgenin son dönemde çeşitli alanlardaki atılımlarını takdirle takip ettiğini söyledi.
Jeopolitik önemi büyük olan Körfez Bölgesi’nin Asya, Avrupa ve Afrika arasındaki deniz ticaretinin kavşağında yer aldığını belirten Bolat, “Körfez Bölgesi aynı zamanda dünya deniz ticaretinin üçte birinden fazlasını elinde bulunduran stratejik ekonomik konumuyla da yükselen bir konuma sahip. petrol ve doğal gaz rezervleri. “Bölgenin dinamik ekonomisi, uluslararası ticarete açıklığı ve Orta Doğu ve Kuzey Afrika bölgesine açılan kapı niteliğindeki stratejik konumu, iş fırsatları yaratmakta ve bu bölgeyi tüm ihracatçılar için cazip bir pazar haline getirmektedir.” değerlendirmesinde bulundu.
Bakan Bolat, bugün Körfez ülkelerinin toplam GSYİH’sının 2,4 trilyon doların üzerinde olduğunu, bu rakamın 2050 yılında 6 trilyon dolara ulaşmasının beklendiğini, Körfez içi ticaret hacminin ise 107 milyar dolar seviyesinde olduğunu belirterek, bu rakamın Saygılarımla, Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleri dünyanın 8. büyük ekonomisidir. yarattığını kaydetti.
Bolat, “Ayrıca Körfez ülkelerindeki varlık fonlarının toplam büyüklüğü 3,2 trilyon dolar civarında. Bu bağlamda Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin varlık fonları, bu ülkelerin büyük zenginliklerinin yönetilmesinde ve çeşitlendirilmesinde giderek daha merkezi bir rol oynuyor. Aynı zamanda petrol fiyatlarındaki dalgalanmalardan da etkilenen bu yaklaşım, “İklim değişikliği gibi küresel zorluklarla karşı karşıya olan bölgenin ekonomik ve siyasi istikrarının korunmasına da yardımcı oluyor.” dedi.
“2022 yılında Arap ülkelerine ihracatımız bir önceki yıla göre yüzde 15 artarak 46 milyar dolara ulaştı.”
Bolat, Türkiye’nin bölgesel ve küresel bir ticaret merkezi olarak Arap ülkeleriyle iş birliğine her zaman öncelik verdiğini, bölgesel entegrasyon projeleri, stratejik ikili anlaşmalar ve güçlü siyasi ilişkiler yoluyla ticaretin artırılması ve iş birliğinin derinleştirilmesinin yolunu hazırladıklarını belirtti.
Bugün Türkiye’nin Arap ülkeleriyle ticaret hacminin ciddi oranda arttığını belirten Bolat, şöyle konuştu:
“2022 yılında Arap ülkelerine ihracatımız bir önceki yıla göre yüzde 15 artarak 46 milyar dolara ulaştı. İthalatımız ise yüzde 31 artarak 36 milyar dolara ulaştı. Aynı yıl toplam ihracatımızda Arap ülkelerinin payı da arttı” İthalatımız içindeki payı ise yüzde 18, ithalatımız ise yüzde 10 oldu. Bölgesel ve küresel bir ticaret merkezi olarak Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleri ile iş birliğini her zaman ön planda tutuyoruz. Bölgesel entegrasyon projeleri, stratejik ikili anlaşmalar ve güçlü siyasi ilişkiler yoluyla ticaretin artmasının ve iş birliğinin derinleşmesinin önünü açıyoruz.”
“Körfez İşbirliği Konseyi’ne 2002’de 1,2 milyar dolar olan ihracatımız 2022’de 9,4 milyar dolara çıktı.”
Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleriyle ikili ticaret hacminin yıllar itibarıyla ciddi oranda arttığına dikkat çeken Bolat, 2002’den 2022’ye kadar KİK ülkeleriyle ikili ticaret hacminin 2,1 milyar dolardan 22,7 milyar dolara çıktığını belirtti.
Bu bağlamda Körfez İşbirliği Konseyi ile 2002 yılında 1,2 milyar dolar olan ihracatın 2022 yılında 9,4 milyar dolara çıktığını vurgulayan Bakan Bolat, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Aynı şekilde 2002 yılında 908 milyon dolar olan ithalatımız 2022 yılında 13,3 milyar dolara ulaştı. Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleri ile ticaret hacmimiz ise 2022 yılı itibarıyla 22,7 milyar dolar seviyesinde. Bu rakamlarla 2022 yılında rekor seviyeye ulaştık. 2022 yılında Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleri ile olan ticaret hacmini ve Türkiye, Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin en büyük 9. tedarikçisi haline geldi. 2023 yılında bunun 30 milyar dolara yaklaşabileceğini öngörüyoruz. “Mevcut rakamlar potansiyelimizi yansıtmıyor. Bu bağlamda ikili ticaret hacmimizi istikrarlı bir şekilde artırmamız ve sürdürülebilir bir ticari bağlantı kurmamız gerekiyor. Her türlü çabayı göstermeye hazırız.”
Bolat, Birleşik Arap Emirlikleri ve Katar gibi KİK ülkeleriyle imzaladıkları Kapsamlı Ekonomik Ortaklık Anlaşmaları (CEPA) ile bu rakamları daha da ileriye taşıyacaklarını belirterek, CEPA’ları ileri ve kurumsal düzeyde ticari ilişkilerin sağlanmasında önemli araçlar olarak gördüklerini söyledi. .
2005 yılında başlayan Türkiye-KİK CEPA müzakerelerinde Nisan 2009’a kadar 4 tur müzakere yapıldığını hatırlatan Bolat, “Türkiye-KİK CEPA müzakereleri, 2010 yılında Körfez İşbirliği Konseyi Sekretaryası’nın tüm STA müzakerelerini askıya alıp gözden geçirme kararı almasıyla kesintiye uğradı. Bu bağlamda, “Teknik ekiplerimizin 13 yıllık bir aradan sonra geçtiğimiz Mayıs ayında görüşmelere başladığını görmek çok güzel. Körfez İşbirliği Konseyi ile Türkiye arasındaki CEPA’nın, ülkelerimiz ve her iki tarafın halkları arasındaki büyüyen ortaklığı teşvik edeceğinden ve katkıda bulunacağından hiç şüphem yok. Körfez İşbirliği Konseyi ile STA müzakerelerini sürdürmeye hazırız.” dedi.
“İİT ülkeleriyle ihracatımız 2002’de 4,7 milyar dolardan 2022’de 65 milyar dolara çıktı”
Küresel tedarik zincirleri açısından stratejik konumda bulunan Körfez ülkeleri de dahil olmak üzere İslam dünyasıyla ikili ilişkilerin yoğunlaşması doğrultusunda Türkiye’nin ticaret hacmini artırmaya yönelik yeni ve iddialı bir strateji geliştirdiklerini vurgulayan Bolat, şöyle konuştu:
“2002-2022 arasındaki dönemde İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) ülkeleriyle ihracatımız 2002’de 4,7 milyar dolardan 2022’de 65 milyar dolara çıktı. Benzer şekilde 2002’de 6 milyar dolar olan ithalatımız da artacak” Bu kapsamda 2002 yılında 10,8 milyar dolar olan İslam ülkeleri ile ticaret hacmimiz 2022 yılında 132,8 milyar dolara yükseldi. Türkiye’nin ihracatında Müslüman ülkelerin payı yüzde 26’ya yükseldi. 2002’de sadece yüzde 11’di. Hedefimiz 5 yıl sonra bu rakamı yüzde 35’e çıkarmak. 2002’de Türkiye’de sadece 5 bin yabancı yatırımcı vardı. Bugün 85 bin yabancı yatırımcı var, bunların arasında pek çok yabancı yatırımcı var. Arap ve İslam ülkeleri.Bu yatırımların toplamı 252. “Bunun yüzde 73’ü Avrupa ve ABD gibi batılı ülkelerden gelirken, yüzde 7’si yani 16 milyar dolar tutarındaki kısmı Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinden geliyor.”
Bolat, bugüne kadar Arap ülkelerinden Türkiye’ye gelen yatırımın 16,2 milyar dolar (yüzde 6,7 pay) olduğuna dikkat çekerek, “Türkiye’nin Arap ülkelerine yaptığı toplam yatırımın yurt dışı toplam yatırımlarımız içindeki payı yüzde 4,2.” – 2,1 milyar dolar seviyesinde ve Türkiye’nin Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerindeki toplam yatırımları 171 milyon dolar seviyesinde. Müteahhitlik firmalarımız bugüne kadar dünya genelinde 487,5 milyar dolar, Arap ülkelerinde ise 177,6 milyar dolar değerinde 11 bin 878 proje tamamladı. “3 bin 595 proje üstlendiler. Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinde müteahhitlik şirketlerimiz tarafından 73,6 milyar dolar değerinde 837 proje üstlenildi.” bilgiyi verdi.
Müteahhitlik firmalarının 2002’den 2022’ye kadar İslam İşbirliği Teşkilatı ülkeleriyle yaklaşık 272 milyar dolar değerinde 6 bin 28 proje üstlendiğini anlatan Bolat, müteahhitlik firmalarının toplam proje sayısı ve değerinde Arap coğrafyasının payının üçte bire ulaştığını söyledi. Körfez bölgesi ekonomisinde söz sahibi olan büyük ülkelerin tamamının kalkınma vizyonuyla ekonomilerini çeşitlendirmeyi hedeflediklerini belirttiler.
Suudi 2030 Vizyonu, Abu Dabi 2030 Vizyonu, Katar Ulusal 2030 Vizyonu, Bahreyn 2030 Ekonomik Vizyonu, Kuveyt 2035 Vizyonu ve Umman 2040 Vizyonunun Türkiye için önemli fırsatlar içerdiğini belirten Bolat, şöyle devam etti:
“Mega projelerin yer aldığı bu kalkınma planlarında Türk şirketlerinin de yer alabilmesi için büyük çaba harcıyoruz. Bu amaçla Suudi Arabistan, BAE, Kuveyt, Katar ve Umman’dan mevkidaş bakanlarımızla ikili görüşmeler gerçekleştirdik. Bu toplantıların birçoğunda iş çevrelerinin de yer aldığı iş forumları ya da yuvarlak masa toplantıları düzenledik. “Masa toplantıları yaptık. Bu toplantılarda müteahhit firmalarımız ve tedarikçilerimiz muhataplarıyla yaptıkları görüşmeler sonucunda iş birliği potansiyelinin yüksek olduğunu vurguladılar.”
Bolat, Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin sadece doğal kaynaklarıyla değil, jeostratejik ve lojistik potansiyeliyle de dünya ekonomisini etkilediğine dikkat çekerek, Türkiye’nin 1200 kilometrelik “Kalkınma Yolu Projesi”nde aktif rol alacağını söyledi. Körfez ülkeleri ile Avrupa’yı Irak üzerinden birbirine bağlayacak demiryolu ve karayolu ağı. Rol yapacağını söyledi.
Bakan Bolat, “Bu projeyle hem bölgenin lojistik altyapısı güçlendirilecek hem de bölge firmaları için değerli iş fırsatları ortaya çıkacak. Bu amaçla geçtiğimiz günlerde Irak’ı ziyaret ettik ve görüşmelerde bulunduk. Türkiye, bu konuda iş birliğine hazır. Bu projenin geliştirilmesi ve tamamlanması.” açıklamayı yaptı.
“Sağlık turisti sayısı 2002’ye göre 8 kat artarak 2022’de 1,3 milyona ulaştı”
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye’nin turizmden sağlığa, eğitimden lojistiğe ve bilişime kadar hizmet ihracatında lider ülke olmayı hedeflediğini vurgulayarak konuşmasına şöyle devam etti:
“Dünya turizm liginde 4’üncü sıradayız. Bu yıl sonuna kadar 55 milyar dolar turizm geliri ve 56 milyon turist bekliyoruz. Bu açıdan Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleri turizm açısından yüksek bir potansiyel sunuyor. Gelen turist sayısı 2002-2022 yılları arasında Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinden ülkemize gelen ziyaretçi sayısı 2002 yılında 1151 iken 2022 yılında yaklaşık 1,5 milyona ulaştı. Bu anlamda Türkiye’nin KİK ülkelerinden elde ettiği turizm geliri 2002 yılında 1,2 milyar dolar civarındaydı. Aynı şekilde sağlık turizmi alanında da Türkiye, bugüne kadar sağlık hizmetlerine yaptığı yatırımlarla hem bölgesinin hem de dünyanın önde gelen aktörlerinden biri haline gelmiştir.Ülkemiz, sağlık turizminin avantajlarını birleştirerek sağlık turistleri için değerli bir destinasyon haline gelmiştir. Jeostratejik konumunu, sağlık hizmetleri birimindeki gelişme ve nitelikli iş gücüyle güçlendiren Sağlık Turizmi Dairesi Başkanlığı, 2012 yılından bu yana faaliyet göstermektedir ve Bakanlığımız tarafından yenilikçi bir yaklaşımla desteklenmektedir. Sağlık turisti sayısı 2002 yılına göre 8 kat artarak 2022’de 1,3 milyona ulaştı. “Aynı dönemde sağlık ihracatımız da 15 kat artarak 2,1 milyar dolara ulaştı.”
Türkiye Yüzyılı vizyonu çerçevesinde yatırım ortamının iyileştirilmesi, bürokratik süreçlerin hızlandırılması ve ticaretin önündeki engellerin kaldırılması için sürekli çalıştıklarını belirten Bolat, “Türkiye, dışa dayalı büyüme stratejisi uygulayan bir ülke konumundadır. ticaretin uluslararası arenaya açık olduğunu, tüm mevzuatlarda Türk şirketleri ile uluslararası yatırımcılar arasında herhangi bir çatışmanın bulunmadığını ifade etti. “Ayrımcılığın olmadığını belirtmek isterim.” sonucuna vardı.